Minder stress en een betere ontwikkeling van de baby, maar ook minder angst en zorgen bij de ouders. Dat zijn de effecten van muziektherapie voor te vroeg geboren baby’s op de intensive care voor pasgeborenen (NICU). Kinderarts in opleiding en onderzoeker Hanneke van Dokkum promoveerde op het onderwerp.
Luisteren naar ruisende oceaangeluiden, naar zachte tikjes die lijken op de hartslag van de moeder of naar een slaapliedje. De te vroeg geboren baby’s op de NICU van het UMC Groningen (UMCG) zijn ermee geholpen.
“We zien dat baby’s kalmer worden. Het verlaagt de stress,” legt Hanneke van Dokkum uit, kinderarts in opleiding en onder zoeker bij het UMCG. “Dat heeft een positieve invloed op de ontwikkeling van hun brein.”
Problemen voorkomen
Belangrijk, want vroeggeboorte heeft grote gevolgen voor de neurologische ontwikkeling van het kind, zowel op korte als langere termijn. Van Dokkum: “Hoe meer stress je als baby doormaakt, hoe groter het risico op bijvoorbeeld gedrags- of motorische problemen op latere le eftijd. Dat wil je liever voorkomen.”
In het promotie-onderzoek van Van Dokkum speelde een muziektherapeut in zes sessies van een kwartier muziek, klanken en liedjes aan het bed van de baby. Ook de ouders waren daarbij aanwezig. Van Dokkum deed voor- en nametingen naar onder andere hartslag, het zuurstofgehalte in het bloed en motoriek.
“We zien dan dat de kwaliteit van de bewegingen verbetert en dat de muziek een positief effect heeft op de activiteiten van het brein.”
“Ouders schuiven door de therapie hun angst even opzij en genieten van het contact met hun baby”
Van Dokkum onderzocht ook de effecten van muziektherapie op de ouders. Aan de hand van vragenlijsten vergeleek ze groepen moeders van te vroeg geboren baby’s die wel en geen muziektherapie hadden gehad.
“Ouders zijn angstig en bezorgd over hoe het met hun baby gaat. In ons onderzoek zien we dat moeders die wel muziektherapie krijgen beter met hun angst kunnen omgaan. Ze hebben door de therapie geleerd hun angst even opzij te schuiven en te genieten van het contact met hun baby.”
De muziektherapie bevordert het ouder-kind contact, zegt Van Dokkum. “We bieden de muziek vaak aan tijdens het buidelen. Dat is een echt ouder-kind moment waarbij je je kind even vasthebt, ondanks dat het aan allerlei slangen vastzit.”
Niet-verzekerde zorg
De uitkomsten van de muziektherapie zijn zo overtuigend dat Van Dokkum graag zou zien dat muziektherapie standaardzorg zou worden op iedere NICU. Dat is niet zomaar geregeld, beseft ze.
“Dit is niet-verzekerde zorg. Zorgverzekeraars kijken vooral naar harde uitkomsten zoals kortere opnametijd, sneller ziekenhuisontslag en minder complicaties bij de baby. Dat zijn uitkomstmaten waar muziektherapie geen invloed op heeft.”
Om toch muziektherapie te kunnen inzetten, kan het helpen creatief met de beschikbare geldstromen om te gaan, stelt ze.
Pedagogische zorg
“Sommige ziekenhuizen labelen muziektherapie bij prematuren bijvoorbeeld als pedagogische zorg, daar is vaak wél budget voor. En je hoeft geen veertig uur muziektherapie per week te geven. Begin eerst met een dagdeel, en bouw het daarna rustig op. Eén ding weet je zeker: baby’s en ouders zijn ermee geholpen.”