Onze reactie aan alle ziekenhuizen op persbericht NVZ en NFU: De Smiley is een onderscheidend kwaliteitsinstrument

De patiënt centraal, samen beslissen, eigen regie, zelfmanagement, de juiste zorg op de juiste plek, participatie, kinderparticipatie, gelijkwaardige partners, uitkomst gestuurde zorg, kwaliteit van leven… zomaar een rij termen in de zorg met als gemene deler dat zorggebruikers als uitgangspunt worden genomen en als gelijkwaardige personen in het zorgproces worden gezien.

Al ruim veertig jaar werkt Stichting Kind en Ziekenhuis eraan dat kinderen en hun gezinnen zich gehoord en gelijkwaardig voelen in de medische zorg in het ziekenhuis, maar ook thuis en elders. We zorgen mede ervoor dat de zorg wordt bedacht en uitgevoerd met kind en gezin als uitgangspunt. Hierin zien we dat we grote sprongen vooruit gemaakt hebben. Kinderen worden beter gezien, praten en beslissen steeds meer mee, ouders doen vaker mee en zijn aanwezig. Zorgprofessionals, zorgorganisaties, beroepsgroepen en de overheid vinden het belangrijk en betrekken steeds vaker (vertegenwoordigers van) zorggebruikers, oftewel de klant, al vanaf het begin.

Is ons werk nu klaar? Zijn we tevreden over hoe kind- en gezinsgerichte zorg in Nederland nu is en de positie van kind en gezin in de zorg? Nee, helaas nog niet. Sterker nog: wij zien een ontwikkeling die ons zorgen baart. Steeds meer zorgorganisaties en zorgprofessionals geven aan dat ze het nu zelf kunnen en ze hebben hun eigen patiënttevredenheidsonderzoek en registratie. Keurmerken en kwaliteitsstempels van patiëntenorganisaties vinden ze lastig. Ze zien de meerwaarde niet meer.

Dit baart Kind & Ziekenhuis zorgen. Wij geloven in samenwerken. Zorgprofessionals hebben een uniek perspectief en wij, als (vertegenwoordigers van) kinderen en ouders, hebben ook een uniek perspectief. Alleen samen kunnen we de kindgerichte zorg nóg beter maken. En we streven hetzelfde na. Steeds moet je als zorgorganisatie opnieuw evalueren hoe je het beste kunt samenwerken met de patiënt en zijn omgeving.

Je gaat bij voorkeur daarheen waar de expertise is en bent afhankelijk van de zorgprofessionals die je moeten helpen om je gezondheid of de gezondheid van je kind te verbeteren. Hoe kritisch durf je dan te zijn als patiënt of ouders van een patiënt?

Wij zien dat zelfs mondige ouders en tieners moeite hebben om zelf problemen aan te kaarten. Met een onafhankelijke patiëntenorganisatie als Kind & Ziekenhuis deel je wél je ‘echte’ ervaringen, zonder jezelf te censureren uit angst. Wij verzamelen collectieve ervaringen in plaats van ervaringen van één kind en gezin en gebruiken ze om de zorg nóg beter aan te laten sluiten op voelbare kind- en gezinsgerichte zorg in de praktijk die echt uitgaat van wensen en behoeften van kind en gezin. Onder andere via onze onafhankelijke Ervaringsmonitor waarin inmiddels 10.000 verhalen staan van kinderen, jongeren en ouders.

Laten we het alsjeblieft samen blijven doen! Laten we onze unieke perspectieven blijven samenbrengen om echt te komen tot zorg met kind en gezin als uitgangspunt. Ten slotte staat er ook in onze Handvesten en artikel 12 van het Kinderrechtenverdrag dat kinderen het recht hebben om hun mening te geven over zaken die hen aangaan.

Mede dankzij de Smileys van Stichting Kind en Ziekenhuis staat de kind- en gezinsgerichte zorg in Nederland op een hoog niveau. De Smiley blijft een belangrijk instrument om de kwaliteit van de kind- & gezinsgerichtheid van de kindzorg te meten en te laten groeien, vanuit de beleving van kinderen en ouders.

Zeer betreurenswaardig vinden wij dan ook het advies van de NVZ over het verminderen van keurmerken met 50% waarin het lijkt alsof de vier specifiek genoemde patiëntkeurmerken de belangrijkste zijn om mee te stoppen. Het advies betreft: ‘Denk goed na als ziekenhuis over verminderen van keurmerken met de suggestie 50% te verminderen’, maar de keuze of en hoe je dit doet is aan elk ziekenhuis zelf.

De Smiley is een kwaliteitsinstrument om kind- en gezinsgerichte zorg te stimuleren, geen doel op zich. Met de Smiley leg je als zorgorganisatie vast waar je staat op het gebied van kind- en gezinsgerichte zorg. We coachen en ondersteunen de zorgorganisatie om zich vanuit het perspectief van kinderen en ouders naar een volgend niveau te ontwikkelen. Van alle keurmerken en kwaliteitsinstrumenten in de zorg is de Smiley de enige die inzoomt op de kwaliteit van generieke kindzorg. Kinderen zijn namelijk geen kleine volwassenen. In tegenstelling tot een JCI of een Niaz die dit onvoldoende meenemen.

Het voortbestaan van Stichting Kind en Ziekenhuis hangt niet af van het verloop van de ontwikkeling in ziekenhuisland en het wel of niet afschaffen van keurmerken. Wel baart deze ontwikkeling en de overige ontwikkelingen hierboven genoemd ons zorgen voor de juiste inbreng van het perspectief van kind en gezin in de kindzorg in de Nederlandse ziekenhuizen.

Wij vragen jullie zeer goede afwegingen te maken alvorens keurmerken, registraties en kwaliteitsinstrumenten af te schaffen binnen uw ziekenhuis en laten graag onze brede meerwaarde zien in een persoonlijk gesprek. Samenwerken kan op vele manieren. Wij zien uw reactie graag tegemoet.