Samen beslissen begint met begrijpelijke informatie

Samen beslissen begint met begrijpelijke informatie

Hoe zorgen we ervoor dat kinderen en ouders écht kunnen meepraten, meedenken en meebeslissen over de zorg? Die vraag stond centraal tijdens ons lunchwebinar over samen beslissen bij beperkte gezondheidsvaardigheden. Een belangrijk thema binnen medische kindzorg, omdat begrijpelijke informatie een voorwaarde is voor kind- en gezinsgerichte zorg.

Gezondheidsvaardigheden gaan over het kunnen vinden, begrijpen, beoordelen en toepassen van gezondheidsinformatie. Dat is meer dan kunnen lezen en schrijven. Ook stress, emoties, digitale vaardigheden en de hoeveelheid informatie die iemand krijgt, hebben invloed op wat iemand kan onthouden en thuis kan uitvoeren.

In de medische kindzorg krijgen kinderen en ouders vaak veel informatie in korte tijd. In de spreekkamer lijkt die informatie soms helder, maar thuis blijkt pas wat er allemaal bij komt kijken. Medicatie geven, afspraken plannen, signalen herkennen of digitale stappen doorlopen vraagt om begrip, overzicht en regelkracht.

Van begrijpen naar doen

Tijdens het webinar bespraken we hoe zorgprofessionals gezinnen hierbij kunnen ondersteunen. Een praktische methode is de teach-back-methode. Daarbij vraag je bijvoorbeeld:

“Ik wil even checken of ik het goed heb uitgelegd. Kun je in je eigen woorden vertellen wat jullie straks thuis gaan doen?”

Zo wordt duidelijk of de uitleg goed is overgekomen en ontstaat ruimte om informatie waar nodig anders uit te leggen.

Ook kinderen en jongeren kunnen stap voor stap leren om mee te beslissen over hun eigen zorg. Door hen actief te betrekken bij gesprekken, groeien hun gezondheidsvaardigheden én hun zelfvertrouwen.

De kracht van eenvoudige communicatie

Een bijzonder onderdeel van het webinar was het verhaal van Ingrid, taalambassadeur bij Stichting ABC. Zij vertelde hoe moeilijk het kan zijn om toe te geven dat je informatie niet begrijpt. Haar boodschap was helder: leg rustig uit, gebruik eenvoudige taal en vraag wat iemand nodig heeft.

Ook zorgorganisaties kunnen hierin veel betekenen, bijvoorbeeld met begrijpelijke brieven en folders, toegankelijke websites en duidelijke digitale processen. Hulpmiddelen van onder andere Pharos, Stichting ABC, Eye-Able, Tolkie, Lees Simpel en Ditto kunnen daarbij ondersteunen.

Samen aan de slag

Samen beslissen begint met informatie die kinderen en ouders kunnen begrijpen en gebruiken. In de spreekkamer, maar ook daarna: thuis, op school of op andere plekken waar de zorg invloed heeft op het dagelijks leven.

Stichting Kind & Zorg helpt zorgorganisaties om samen beslissen in de praktijk vorm te geven. We denken mee over begrijpelijke communicatie, het betrekken van kinderen en ouders bij gesprekken en het gebruik van hulpmiddelen.

Wil je hiermee aan de slag binnen jouw organisatie? Neem gerust contact met ons op. We denken graag mee over wat past bij jullie praktijk.

Nieuwsgierig? Neem contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken.

Begrepen. Of lijkt dat maar zo…? Leer alles over het vergroten van gezondheidsvaardigheden

Als zorgprofessional in de medische kindzorg geef je voortdurend uitleg aan kind en gezin. Over de diagnose, de behandeling, controle-afspraken en wat er thuis moet gebeuren. Vaak lijkt het gesprek goed te gaan, maar is jouw uitleg ook echt aangekomen? Is alles begrepen, wordt het onthouden en toegepast? Daarover gaat ons tweede Lunchwebinar Kind- en gezinsgerichte zorg: gezondheidsvaardigheden.

Nu aanmelden voor het lunchwebinar woensdag 1 juli 12.00 – 13.00 uur

Dit keer is het thema ‘Vergroten van gezondheidsvaardigheden’. Wat zijn gezondheidsvaardigheden precies (zie kader)? Wat betekent het voor jouw dagelijkse praktijk als iemand beperkt is in deze vaardigheden? Hoe herken je dat en wat kun je doen, zodat kind, jongere en ouders kunnen meedenken en meebeslissen over zorg en behandeling?
Aan bod komen onder meer:

  • hoe kom je erachter of je informatie wel of niet aankomt
  • hoe voorkom je dat iemand het gevoel krijgt te worden overhoord
  • hoe geef je uitleg zonder te versimpelen
  • hoe help je kind, jongeren en ouders om actief mee te praten

Taalambassadeur

Extra bijzonder: we verwelkomen een taalambassadeur van Stichting ABC als gastspreker. Iemand die zelf moeite heeft met lezen en schrijven en vanuit eigen ervaring vertelt wat dat betekent in de zorg. Dat perspectief helpt om anders te kijken naar wat wij vaak vanzelfsprekend vinden.

Wil je daar meer van weten? Wil je ervaringen horen van collega-zorgverleners, en misschien ook zelf ervaringen uit jouw praktijk delen? Meld je dan nu aan en schuif aan bij onze tweede lunchsessie:

Nu aanmelden voor het lunchwebinar woensdag 1 juli 12.00 – 13.00 uur

Over de lunchwebinars

In de Lunchwebinars Kind- en gezinsgerichte zorg staat steeds één onderdeel van kind- en gezinsgerichte zorg centraal. Samen leren we van elkaar en delen we ervaringen, zodat ook jij stappen kunt zetten in de praktijk. In 2026 zijn er Lunchwebinars in mei, juli, september en november. Deelnemers waardeerden het eerste lunchwebinar (over samen beslissen en de KAR) met gemiddeld een 8.

Lees meer over de Lunchwebinars Kind- en gezinsgerichte zorg

——–

Gezondheidsvaardigheden in de kindzorg

Gezondheidsvaardigheden gaan niet alleen over lezen en schrijven. Ze gaan ook over het kunnen vinden, begrijpen, beoordelen en toepassen van informatie over gezondheid en zorg. En over kunnen meepraten in het gesprek: vragen durven stellen, voorkeuren kunnen verwoorden en keuzes kunnen overzien.

Veel info te verwerken
Dat maakt gezondheidsvaardigheden direct relevant voor de medische kindzorg. Want juist daar is informatie vaak ingewikkeld. Ouders krijgen veel info tegelijk te verwerken. Kinderen en jongeren ontwikkelen hun eigen vaardigheden nog. En stress, zorgen of vermoeidheid kunnen ervoor zorgen dat informatie minder goed binnenkomt dan je als zorgprofessional denkt.

Niet altijd zichtbaar
Beperkte gezondheidsvaardigheden zijn dus niet altijd zichtbaar. Ze spelen niet alleen bij gezinnen die moeite hebben met taal. Ook ouders die normaal gesproken goed hun weg vinden, kunnen in een spannend zorgtraject tijdelijk moeite hebben om informatie te onthouden, te wegen of toe te passen in het dagelijks leven.